há dễ

há dễ

Há dễ một sớm một chiều mà thành công?

Định nghĩa
  1. Cụm từ phủ định (thường dùng trong văn chương hoặc lối nói trang trọng, cổ): Dùng để biểu thị sự phủ định mạnh mẽ, nhấn mạnh rằng một điều gì đó không hề dễ dàng, không thể xảy ra một cách dễ dàng, hoặc khó có khả năng.
Ví dụ sử dụng

  • Trong câu nghi vấn (mang ý phủ định):

    • Há dễ một sớm một chiều mà thành công? (Lẽ nào lại dễ dàng thành công trong một sớm một chiều?)
    • Há dễ ai cũng hiểu được nỗi lòng của kẻ xa quê? (Đâu phải dễ dàng ai cũng hiểu được nỗi lòng của người xa quê hương?)

  • Trong câu cảm thán (mang ý phủ định):

    • Há dễ thường! (Đâu có dễ dàng thường đâu! / Đâu phải chuyện dễ!)
    • Cơ nghiệp tổ tiên để lại, há dễ đem cho người ngoài! (Cơ nghiệp tổ tiên để lại, đâu thể dễ dàng đem cho người ngoài!)
Các cách sử dụng nâng cao

  • "Há dễ... (mà)...": Cấu trúc thường gặp, dùng để bác bỏ một khả năng được cho là dễ dàng.

    • Há dễ người quân tử mà đi nói xấu sau lưng? (Lẽ nào người quân tử lại dễ dàng đi nói xấu sau lưng?)

  • Dùng trong văn bản cổ, thơ ca, tuồng chèo: Thể hiện ý phủ định một cách văn vẻ, trang trọng.

    • Há dễ bia miệng mấy nghìn năm lại mờ? (Lẽ nào tiếng thơm truyền tụng mấy nghìn năm lại dễ dàng phai mờ?)
Biến thể và từ gần giống

  • Há: (từ cổ) Lẽ nào, đâu có. Thường dùng để đặt câu hỏi tu từ mang ý phủ định.

    • Há rằng tôi lại sợ? (Lẽ nào tôi lại sợ?)

  • Dễ gì: (từ hiện đại, thông dụng hơn) Có nghĩa tương đương "há dễ", dùng trong khẩu ngữ.

    • Dễ gì anh ấy chịu nghe lời. (Khó lòng/Đâu dễ mà anh ấy chịu nghe lời.)

  • Đâu dễ: Cách nói phủ định trực tiếp và phổ biến.

    • Đâu dễ tìm được người tri kỉ. (Không dễ dàng tìm được người tri kỉ.)
Từ đồng nghĩa
  • Không dễ gì: Không dễ dàng chút nào.
  • Lẽ nào: Từ dùng để hỏi ngược lại, biểu thị ý khó có thể xảy ra.
  • Nói dễ hơn làm: (Thành ngữ) Nhấn mạnh việc thực hiện khó khăn hơn nhiều so với lời nói.
Thành ngữ liên quan

  • Há dễ thường tình: Đâu phải là chuyện bình thường, dễ dàng. Nhấn mạnh sự đặc biệt, hiếm có.

    • Ân tình ấy, há dễ thường tình mà quên. (Ân tình ấy, đâu phải chuyện bình thường dễ dàng mà quên được.)

  • Há dễ mấy khi: Đâu có dễ dàng, đâu có nhiều khi (để chỉ sự việc hiếm khi xảy ra).

    • Há dễ mấy khi trong đời gặp được tri âm. (Đâu có dễ dàng, mấy khi trong đời gặp được người tri âm.)

Proverbs and Idioms